Εορτασμός του Πάσχα
Άρθρο του Πρωτοπρεσβύτερου Αντρέα Δ. Γρηγορίου
Πάσχα: Εβραϊκή λέξις σημαίνουσα απελευθέρωσιν από την δουλεία των Αιγυπτίων και διέλευσιν του περιουσίου λαού του Θεού διά της Ερυθράς θαλάσσης εις την γήν της επαγγελίας,όπως ονομάζομεν την χώρα Χαναάν .
Λέγεται και Νομικόν Φάσκα,καθ’ότι αναφέρεται εις γεγονότα γινόμενα κατά την των αζύμων εορτήν, την οποίαν Φάσκα ονομάζομεν (Εξόδου ΙΒ 12-14).
Κατά την ορθόδοξον χριστιανικήν ορολογίαν, πάσχα, σημαίνει την απελευθέρωσιν του ανθρώπου από τα δεσμά του θανάτου, την διάβασιν δηλαδή από τον θάνατον εις την ζωήν, από την φθοράν εις την αφθαρσίαν. (Είναι η έννοια μεταφορική).
Είναι κινητή εορτή και καθορίζεται βάσει των αποφάσεων της Α΄οικουμενικής συνόδου, η οποία συνεκλήθη εν Νικαία της Βιθυνίας το 325 μ.Χ. υπό του Αυτοκράτορος Κωνσταντίνου του Μεγάλου.
Το πάσχα αρχικά ήταν εορτή των Αιγυπτίων και ονομάζετο «πισάχ» δηλαδή διάβασις. Καθ’ ότι ο ήλιος την ημερομηνία αυτή, 21 Μαρτίου, διέβαινε τον ισημερινό της γης (ήταν δηλαδή εαρινή ισημερία).
Οι Εβραίοι δεν εόρταζον το Πάσχα την εαρινήν ισημερίαν, αλλά την 14ην του μηνός «Νισάν» (δηλαδή την πρώτην ημέραν που θα γινόταν η πρώτη πανσέληνος μετά την εαρινήν ισημερίαν, (εαρινή πανσέληνος).
Οι χριστιανοί εόρταζον το πάσχα μαζί με τους Εβραίους μέχρι τον 4ο μ.Χ.αιώνα. Το 325 έτος από Χριστού Γεννήσεως η Α΄Οικουμενική σύνοδος απεφάσισε:
1. Το πάσχα να συνεορτάζεται με όλους τους χριστιανούς και 2. το Πάσχα των χριστιανών να εορτάζεται μετά το πάσχα των Εβραίων, διότι ο Χριστός ανεστήθη την επόμενη του Εβραϊκού πάσχα.
Την όλην διατύπωσιν η οικουμενική σύνοδος ανέθεσεν εις τον τότε Πατριάρχην Αλεξανδρείας, να υπολογίσει την ημερομηνίαν της πασχαλινής Κυριακής και διά του επισκόπου της Ρώμης που ήταν ο πρώτος τη τάξει μεταξύ ίσων να ανακοινώνεται η ημερομηνία αυτή εις όλας τας εκκλησίας. Έτσι ώρισαν, όπως το πάσχα εορτάζεται την πρώτη Κυριακή μετά την πανσέληνο που θα επισυμβαίνη την 21ην του μηνός Μαρτίου η μετά την ημερομηνία αυτή (εαρινή πανσέληνος). Αν δε η πανσέληνος γίνει Κυριακή το πάσχα θα εορτάζεται την επόμενη Κυριακή.
Μέχρι το 1582 μ.Χ. που ήρχισε να εφαρμόζεται το Γρηγοριανό ημερολόγιο και οι Δυτικοί το ακολούθησαν, ήλλαξαν ημερομηνίες, όπως απαιτούσε το Γρηγοριανό ημερολόγιο και έτσι έφυγαν 13 ημέρες εμπρός, όπως απαιτούσε το Γρηγοριανό ημερολόγιο.
Η ορθόδοξος εκκλησία κράτησε διά τον υπολογισμό του πάσχα το Ιουλιανό ημερολόγιο, ακολουθούσα από σεβασμό, την Μητέρα του Χριστού Εκκλησία, (το Οικουμενικόν Πατριαρχείον).
Το πασχάλιο βρίσκεται πάντοτε μεταξύ 4ης Απριλίου και 8ης Μαϊου, που είναι και οι οριακές ημερομηνίες. Επαναλαμβάνονται δε κάθε 532 χρόνια και βρίσκονται πίσω από τους Δυτικούς από 1 έως 5 εβδομάδες.